Öğrenmeyi Öğrenmek

Bizi yeni bir şeyler öğrenmeye iten neden ya merak duygusu ya da bir ihtiyaçtır. Bir şeyi merak etmişsek onu öğrenmek için acele eder ve heyecan duyarız. Bir an önce öğrenip hayatımıza katmak isteriz. İhtiyaç da böyledir. Bir bilgiye ihtiyacımız olduğunda ve o bilgi bizde yoksa çok zor durumlara düşebiliriz. Soğuk soğuk terlediğimiz durumlar olmuştur. Bu bilgiyi öğrenmek bizim bir ihtiyacımızı (eksiğimizi) tamamlayacaksa, uykusuz bile kalmayı göze alıp araştırdığımız olmuştur.

Öğrenmeyi öğrenmek; öğrenmek zorunda (ya da ihtiyacında) olduğumuz konu için:

  1. Konunun etraflıca tanımlanması
  2. Alternatif bilgi kaynaklarının bulunması
  3. En iyi bilgi kaynağının/kaynaklarının seçilmesi
  4. Elde edilen bilginin ihtiyaca cevap verip vermediğinin değerlendirilmesi
  5. Yeterli değilse ikinci adımdan itibaren konunun yeniden ele alınması

Aşamalarından oluşur. Özellikle ikinci adımda kullanılacak kaynakların birden fazla olmasına dikkat edilmelidir. Farklı yaklaşımları ve bakış açılarını da görebilmek için bilgi kaynaklarının çeşitlendirilmesi önemlidir. Dikkat edilirse bu problem çözme tekniği adımlarına benzetilebilir. Hakkında hiçbir fikrimizin olmadığı, bilgi sahibi olmadığımız ama öğrenmek zorunda olduğumuz şey zaten bizim için bir problem değil midir?

Yukarıdaki tekniğin nasıl işlediğine dair herkesin anlayabileceği basit bir örnek vermek gerekirse, lise veya üniversite sınavlarına girecek bir öğrenciyi düşünün. Bir konu hakkında eksikleri var ve çalışması gerekiyor. Dördüncü adımda çalışmalarının sonuç verip vermediğini anlamak için konu ile ilgili testler çözmesi gerekecektir (en az 50 soru!). Çözdüğü soruların değerlendirmesini, analizini, yaptığında başarı oranı %80’in üzerinde ise konuyu anlaşılmış sayabiliriz. Değilse dönüp konu tekrar çalışılmalı ve başarı oranı %80’in üstüne çıkana kadar da devam edilmelidir.

Bu sitede yazdığım bazı yazılarda arkadaş ortamında, sohbet ortamında konuşabilecek kadar bilgim olan, genel kültür seviyesi diyebileceğimiz seviyede bilgi sahibi olduğum konular oluyor (örneğin, Toplum 5.0 veya Kuantum Düşünce Gücü). İş bunu yazıya dökmeye geldiğinde eğer 450-500 kelimelik bir yazı yazamıyor ve kafama takılan bir soruyu cevaplayacak kadar da açık ve net değilse (4. adım) bu adımları ben kendim de uyguluyorum. Şunu da unutmamak gerekir, sonuçta bu akademik bir makale değil ve genel kabul gördüğü şekliyle bir blog yazısı 200-250 kelime arasındadır. Ben bu yazıları 450-500 kelime olacak kadar detaylandırıyorum ve anlaşılır hale getirmeye çalışıyorum.

Karşılaştığımız her bir problemde, ya da yeni bir konuyu araştırmaya başladığımızda yukarıda verilen adımları izlemeyi alışkanlık haline getirmişsek artık öğrenmeyi öğrenmişiz demektir. Bizim cevaplayamayacağımız hiç bir soru, kavrayamayacağımız hiçbir konu yoktur artık. Bu yolla yeni bir şeyler öğrenmenin verdiği hazzı tattığımızda boşa geçen her anımızı kayıp gibi görmeye başlar, sürekli yeni bilgilerin peşinde koşarız. Bilgi peşinde koşan “bilgi maceraperesti” oluruz.

“Öğrenmeyi öğrenmek kişinin bilgiyi nereden bulacağını, nasıl düzenleyeceğini, gerektiğinde nasıl kategorilere ayıracağını, hangi bilgiye inanacağını, bilgiyi nasıl kontrol edeceğini, somutla soyut arasındaki dengeyi nasıl sağlayacağını, ileri ve geri adımları nasıl atacağını; sorunlara bakarken, çözümleri ararken farklı düşünebilmeyi, alternatif üretebilmeyi ifade eder” [1].

Nobel Fizik Ödülü sahibi Fizikçi Prof. Dr. Richard Feynman’ın Feynman Tekniği olarak bilinen öğrenme adımları da buna benzer. Bu teknikte öğrenilen/araştırılan konunun bir çocuğa anlatılması istenir. Yani siz bir konuyu ne kadar karmaşık olursa olsun, 5-6 yaşlarında, hatta okuma yazma bilmeyen bir çocuğun seviyesine inip ona anlatamıyorsanız, konuyu anlamamışsınız demektir. Eğer bunu yapamıyorsanız başa dönün ve eksiklerinizi giderin, yeniden gözden geçirin ve basitleştirin.

Yazıyı Zig Ziglar’a ait bir sözle bitirmek istiyorum: Öğrenmeye istekli değilseniz, hiç kimse size yardımcı olamaz. Öğrenmeye kararlıysanız, hiç kimse sizi durduramaz.

Stack Of Books

[1]: http://www.kigem.com/ogrenmeyi-ogrenin.html

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s