Ekrem Bey’e Acil Tavsiyeler

Hayır, tahmin ettiğiniz gibi değil, sırf dikkat çeksin diye başlığı böyle yazdım, ben tamamen tarafsız bir gözle, tüm belediyelere sesleneceğim: Konu elektrikli otomobiller! Elektrikli araçlar artık hayatımıza girdi, yollardaki fosil yakıtlı araçların trafikten tamamen çekilmesi 10, belki bilemediniz 20 yıl bile sürmeyecek. Başta büyük şehirler olmak üzere, kentlerimiz bu dönüşüme hazır mı? Ya da soruyu şöyle soralım: Ben hatırlamıyorum, siz yerel seçimler sırasında bu konularda çalışma yapacağını söyleyen başkan adayları gördünüz mü?

Elektrikli araçlardaki en büyük maliyet unsuru biliyorsunuz bataryalar. Orta boy bir elektrikli aracın bataryasının maliyetinin tüm aracın maliyetine oranı 2015 yılında %57 iken, bugün %33 ve 2025’te de %20 olması öngörülüyor [1]. Yapılan araştırmalarla araçların menzilleri uzatılmaya çalışılırken, şarj süreleri de bugün 20 dakika seviyelerine inmiş durumda. Bu sürenin 2025 yılına kadar 5 dakikanın altına indirilmesi hedefleniyor.

Gözlerimizin önünde müthiş bir dönüşüm yaşanıyor, 1908 yılında seri olarak üretilmeye başlanılan Ford Model T’den günümüze içten yanmalı araçların ana yakıtı olan petrol ve onun etrafında yaşanan savaşları ve yıkımları gördük. Şimdi bir devrin kapanıp yeni bir devrin başlamasına şahitlik ediyoruz. Petrol rezervleri bitmeye yüz tutmuşken (2050 olarak tahmin ediliyor), eş zamanlı olarak elektrikli araçların hayatımıza girişine tanıklık ediyoruz.

Benim bu yazıda amacım yukarıda da dediğim gibi bu dönüşümün kentlerimize sunacağı imkânlar yanında, tedbir alınmazsa karşılaşabileceğimiz sorunlara değinmek. Norveç’in başkenti Oslo dünyada elektrikli araçlar konusunda lider. 2025 yılından sonra tüm ülkede fosil yakıtlı araç satışı yasaklanacak [2]. O yıllarda şarj istasyonlarının önemli bir sorun olacağını gören belediye, şehrin farklı noktalarına yeni şarj istasyonu kurarak sorunu çözmeye çalışıyor [3]. Şimdiden ülkemizde de belediyelerde gerekli hazırlıkların başlatılması gerektiğini düşünüyorum. Bari bu sefer “proaktif” olalım ve önceden tedbirimizi alalım. Mevcut akaryakıt istasyonlarına başlangıçta bir ünite şarj istasyonu kurabiliriz. Elektrikli araçların sayısı arttıkça kapanan akaryakıt pompalarının yerine şarj ünitesi kurulacak ve dönüşüm kendiliğinden olacak. Kurumlara düşen tek şey mevzuatı güncellemek ve denetim yapmak! Piyasa dönüşümü kendiliğinden başaracaktır.

Hadi şarj istasyonu sorununu çözdük, ya elektrik? Daha önceki bir yazımda bu konulardaki önerilerimi de paylaşmıştım. Hep söylüyorum, tekerleği yeniden keşfetmeye gerek yok, başkalarının yaptığı “doğru” işleri kendimize “adapte” etsek yeter. En başta şu akaryakıt istasyonlarının çatılarını güneş panelleri ile donatmaya başlayabiliriz. Nereden baksanız en az 100 metre kare. 2017 rakamlarına göre yaklaşık 13000 akaryakıt istasyonu var [4] EPDK raporlarına göre de istihdam 100 binin üzerinde [5]. 1 metre karelik bir alandan yaklaşık 100 W elektrik üretebileceğimizi düşünürseniz, 13000 istasyondan 13,000x100x100=130,000,000 W, yani 130,000 kW, o da 130 MW eder. Kıyaslama olması açısından söylüyorum, 2015 yılında özelleştirilen ve benim de bir dönem danışman firma aracılığıyla çalıştığım Orhaneli Termik santrali 210 MW. Yani Türkiye’deki tüm akaryakıt istasyonlarının çatısını güneş panelleri ile kaplasak, neredeyse bir termik santralin (Orhaneli) ürettiği kadar elektrik üretebileceğiz! Size başka bir rakam daha vereyim: Türkiye’deki AVM’lerin sayısı 396 [6]. Çatısı ve açık otoparkıyla her bir AVM’nin ortalama 10,000 metre kare alanı olduğunu düşünün. Üretilebilecek elektrik 396 MW! AVM’ye gelen bir aile içeride alış veriş yaparken, dışarıda da araçları şarj olabilecek!  Halâ neyi bekliyoruz?

W18-Solar.Panels

[1]: https://www.dunyahalleri.com/3-yil-icinde-elektrikli-araclar-benzinli-araclardan-daha-ucuza-gelecek/  

[2]: https://www.ntv.com.tr/teknoloji/norvecte-elektrik-devrimi-her-2-otomobilden-biri-elektrikli,kmwPXGvJlU-aJgAecooZTQ

[3]: https://www.dunyahalleri.com/sehirler-elektrikli-arac-akini-icin-nasil-hazir-hale-getirilebilir/

[4]: https://www.pwc.com.tr/tr/sektorler/enerji/akaryakit-dagitim-sektorunun-gundemi/akaryakit-dagitim-sektorunde-turkiye-ekonomisindeki-yeri-ve-onemi.pdf

[5]: https://www.epdk.org.tr/Detay/Icerik/3-0-107/yillik-sektor-raporu

[6]: http://www.milliyet.com.tr/396-avm-var-ekonomi-2633461/

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s